Terug naar Dwaalwerk

Essay · acht minuten, afhankelijk van de zijpaden

Waarom de dwaas meer vragen stelt dan hij beantwoorden kan

Een antwoord sluit vaak beleefd de deur. De dwaas zet zijn voet ertussen, vraagt van wie die deur eigenlijk is en vergeet vervolgens waarom hij naar binnen wilde.

Door een vooralsnog anonieme dwaasgeer. De auteur ontkent dit op inhoudelijke gronden.

Het antwoord als meubelstuk

Antwoorden zijn nuttig. Een brugberekening, een medicijndosering en de vraag aan welke kant van het spoor de trein vertrekt hebben weinig baat bij poëtische mist. Maar zodra een antwoord zich comfortabel installeert, groeit het soms uit tot een zwaar meubelstuk waar niemand meer achter durft te kijken.

De dwaas is niet tegen antwoorden. Hij is tegen antwoorden die vergeten zijn dat zij ooit op een vraag reageerden.

Een vraag verandert de kamer

“Wie heeft dit besloten?” verandert een regel in een beslissing. “Voor wie werkt dit?” verandert neutraliteit in een verdeling. “Wat zou hier belachelijk aan kunnen zijn?” haalt de ceremoniële verpakking van macht. Een goede vraag levert niet altijd informatie op; soms herschikt zij wie er mag spreken.

Drie soorten nutteloze vragen

De eerste nutteloze vraag is werkelijk nutteloos en verdient bescherming tegen doelmatigheid. De tweede lijkt nutteloos omdat het systeem geen vakje voor haar heeft. De derde wordt nutteloos genoemd door degene die bijzonder veel voordeel heeft bij het bestaande antwoord. Vooral die laatste moet hardop worden herhaald.

Vraag aangetroffen in de kantlijn

Wie wordt er kleiner wanneer dit antwoord groter wordt?

De grens van de twijfel

Voortdurend vragen stellen kan ook laf worden: een manier om nooit positie te kiezen. Daarom eindigt dwaasbegeerte niet bij twijfel. Wie een zekerheid laat wankelen, krijgt verantwoordelijkheid voor wat eronder vandaan komt. De dwaas schopt omhoog, niet naar degene die al ligt.

Bijna een conclusie

Niet iedere deur hoeft open te blijven. Sommige antwoorden beschermen een lichaam, benoemen onrecht of maken handelen mogelijk. De dwaas is niet degene die nooit sluit, maar degene die de sleutel niet voor de deur zelf aanziet.

Welk antwoord in uw eigen leven is zo groot geworden dat u de oorspronkelijke vraag niet meer kunt vinden?

Terug naar Dwaalwerk